Đau trước gối hay hội chứng tăng áp lực trên khớp bánh chè đùi là từ dùng để chỉ tình trạng đau mặt trước gối hay vùng khớp bánh chè xương đùi. Cơn đau tăng lên rõ rệt khi bệnh nhân ngồi xổm hay ngồi gấp gối lâu, quì gối, đi xuống cầu thang, đi xuống dốc.

Bệnh hay xảy ra ở phụ nữ trẻ, chơi thể thao hay phụ nữ tuổi trung niên và mập. Ngoài ra bệnh nhân còn hay mô tả tình trạng kêu lục cục hay rắc rắc khi co duỗi gối, thỉnh thoảng có cảm giác kẹt gối khi đi, đầu gối như của ai khác và không thể điều khiển được gối khiến có cảm giác sắp té hoặc bị té thật sự.

Nguyên nhân là do tăng áp lực trên mặt khớp bánh chè đùi. Nhưng tại sao nữ giới hay bị hơn nam giới? Trên người nữ, khớp háng thường bị khép nhưng ngược lại gối vẹo ngoài, bánh chè chạy trên khớp lồi cầu đùi là do cơ tứ đầu đùi kéo, với tư thế háng khép, gối vẹo ngoài làm bánh chè có xu hướng không nằm chính tâm khớp lồi cầu đùi mà lệch ra ngoài. Một số trường hợp nặng hơn bánh chè còn có thể bị bán trật hay trật khớp thật sự.

Đầu gối kêu lục cục ở nữ

Ở những người nữ mập, vùng chậu chuyển từ hình dáng hẹp khi còn con gái sang hình dáng rộng bề ngang khi đứng tuổi làm khớp háng càng khép thêm. Ở các nữ vận động viên, khớp gối vẹo ngoài nên khi luyện tập cơ rộng ngoài trong nhóm cơ tứ đầu đùi sẽ to hơn cơ rộng trong làm bánh chè bị kéo ra ngoài mạnh hơn. Bàn chân lật sấp cũng khiến gối vẹo ngoài nhiều hơn và gây ra cơn đau trước gối.

Có nhiều cách điều trị và phòng ngừa cơn đau này. Sau đây là sáu cách được gợi ý:

1. Tập luyện cho cơ rộng trong to và khỏe như cơ rộng ngoài làm cân bằng lực kéo để bánh chè nằm chính tâm khớp.

2. Tăng sự mềm dẻo của nhóm cơ ở thân mình bằng cách luyện tập giúp việc nhảy lên và tiếp đất nhẹ nhàng hơn làm giảm áp lực trên khớp bánh chè đùi.

3. Mang các nẹp gối giúp đẩy bánh chè không bị lệch ngoài khi gập-duỗi gối làm giảm áp lực trên bánh chè và lồi cầu đùi.

4. Mang giày làm giảm khả năng lật sấp của bàn chân.

5. Thay đổi hoạt động: hạn chế việc gấp duỗi gối. Đặc biệt tránh động tác ngồi xổm, ngồi gập gối quá 90 độ làm tăng áp lực lên khớp bánh chè đùi.

6. Nếu đau nhiều có thể dùng thuốc kháng viêm giảm đau theo sự hướng dẫn của bác sĩ.

Cho đến nay các bác sĩ vẫn chưa biết rõ hội chứng đau trước gối có thể dẫn tới hư khớp bánh chè đùi ở gối hay không. Có những người đau nhưng không tiến triển sang hư khớp. Ngược lại có những người đau và có hư mặt sụn khớp bánh chè đùi về sau.

Ở người châu Á tư thế ngồi xổm, quì gối khiến khớp gối nói chung và khớp bánh chè đùi nói riêng mau hư hơn.Việc tránh các tư thế xấu như kể trên, điều trị sớm các cơn đau mặt trước gối và luyện tập cơ bắp theo hướng dẫn để phòng ngừa cơn đau giúp chúng ta hạn chế nguy cơ thoái hóa khớp bánh chè đùi.